پيشگاه الهى براى انسان متقى امروز و فردا ندارد نفس را براى فرداى قيامت امروز بايد آماده كنيم كه اين تنها با محاسبه امكان پذير است . « يا ايها الذين آمنوا اتّقوا الله و لتنظر نفسٌ ما قدّمت لغدٍ واتقوا الله انّ الله خبير بما تعملون . » « 1 » اى اهل ايمان ! تقواى الهى رامراعات كنيد كه هر نفسى بايد بنگرد كه چه عملى را براى فرداى قيامت خود پيش مى فرستد و از خدا بترسيدكه او به همه اعمالتان آگاه است . اى عزيز ! تكرار « اتقوا الله » در اين آيه هشدارى است جدى به مومنان تا از ياد قيامت غافل نشويم و در پس انداز اعمال خير درنگ نكنيم . هر شب در ترازوى محاسبه كارهاى نيك و بد خود را وزن كنيم و همواره بر كارهاى نيك افزوده و از بديها بكاهيم آنجاست كه ثابت نموديم خداوند حاضر و ناظر اعمال ماست و نه تنها از شرم او گناه نكرديم بلكه براى خشنودى او به كارهاى خوب خود افزوده ايم و ديدار محبوب را در همين دنيا خريدار شويم . اصلا ديدگان ما غير او را ناظرنيست . هر كه از ديدار برخوردار شد * اين جهان در چشم او مردار شد ب - به اعمال خوب مغرور نشويم دومين شرط محاسبه مطلوب آن است كه به اعمال خوبمان مغرور نشويم مثلا بگوييم حال كه اعمال خوب ما زياد است محاسبه را رهاكنيم . مولاى متقيان على عليه السلام از صفات خوب متقين را بيم و اميدمى داند : « لا يرضون من اعمالهم القليل و لا يستكثرون الكثير فهم لانفسهم متهمون و من‌اعمالهم مشفقون . » « 2 » از اعمال اندكشان خشنود نمى شوند وبسيارى آن را هم بسيار نمى دانند پس خود را متهم به كوتاهى در طاعت خدا مى كنند و از اعمال خويش هراسانند . به قول سعدى شيرازى : اگر جاده اى بايدت مستقيمره پارسايان اميد است و بيم امام سجاد عليه السلام بسيار زيبا فرمود : « الهى اعوذ بك من استصغار المعصيه و استكبار الطاعه . » 31 خداوندا به تو پناه مى برم از كوچك شمردن گناه و بزرگ داشتن طاعت .

--> ( 1 ) - منطق الطير - ص 119 ( 2 ) - فتوحات مكيه - ج 6 - ص 234